Lee J. Cobb

Lee J. Cobb, właśc. Leo Jacob (ur. 8 grudnia 1911 w Nowym Jorku, zm. 11 lutego 1976 w Los Angeles) – amerykański aktor filmowy, teatralny i telewizyjny, dwukrotnie nominowany do Oscara za role drugoplanowe w filmach: Na nabrzeżach (1954) oraz Bracia Karamazow (1958); dwukrotnie nominowany do Złotego Globu dla najlepszego aktora drugoplanowego oraz trzykrotnie nominowany do nagrody Primetime Emmy. Występował jako Johnny Friendly w Na nabrzeżach, jeden z dwunastu gniewnych ludzi, detektyw Kinderman z Egzorcysty oraz Will Loman, protagonista w sztuce Śmierć komiwojażera Arthura Millera. W swojej karierze filmowej, jak i teatralnej grał przede wszystkim znacznie starszych od siebie bohaterów drugiego planu. Urodził się jako Leo Jacob 8 grudnia 1911 roku będąc jednym z piątki dzieci Benjamina (Benziona) Jacoba i Kate Neilecht, żydowskich imigrantów z Rosji. Troje z rodzeństwa zmarło w młodym wieku; chłopiec, który urodził się przed Leo, zmarł z powodu zapalenia wyrostka robaczkowego. Drugi z braci zmarł w 1922 roku po potrąceniu przez ciężarówkę; siostra zmarła w trakcie porodu. Ostatni z rodzeństwa, Norman, urodził się 29 grudnia 1922. Benjamin, ojciec Leo, po krótkim pobycie w redakcji „The New York Times” w 1909 roku znalazł pracę jako zecer w „Jewish Daily Forward”, gdzie spędził kolejne 50 lat. Benjamin uważał siebie za Żyda w ujęciu kulturowym, nie religijnym, przez co nie spędzał czasu w lokalnych synagogach. „Nikt nie był bardziej zainteresowany żydowską tożsamością i historią niż mój ojciec”, wspominał Norman, młodszy brat Leo. W trakcie swojej kariery Benjamin napisał ponad 200 artykułów w jidysz opublikowanych przez jego gazetę. „Był intelektualistą, wciąż czytającym książki i gazety”, mówił Norman. Dorastał na Wilkins Avenue we wschodnim Bronksie. Mieszkali tam głównie Żydzi, z niewielką liczbą Włochów, Niemców i Irlandczyków. Jidysz był tam czymś w rodzaju lingua franca, językiem używanym potocznie przez tamtejszych mieszkańców. Był on również podstawowym językiem Leo nawet wtedy, gdy już uczęszczał do szkoły podstawowej. Dopiero kolejne były języki angielski i hebrajski. Leo był muzycznie utalentowanym chłopcem. W młodości grał na skrzypcach i na harmonijce. W 1920 roku kilka gazet ze wschodniego wybrzeża sponsorowało konkursy na rzecz sierot, które straciły rodziców w pożarze fabryki należącej do Triangle Waist Company, 25 marca 1911 roku. 9-letni Leo Jacob wygrał jeden z takich konkursów. Rodzice chcieli by Leo uczył się księgowości, natomiast on pragnął zostać inżynierem lotniczym. Myśląc że zawód ten wiąże się z lataniem i tym samym z niebezpieczeństwem, zabronili mu kształcenia się w tym kierunku. Kompromisem było aktorstwo; Leo zaproponował rodzicom, że wybierze się do Hollywood, a w przypadku braku osiągnięć w ciągu 6 miesięcy powróciłby do Nowego Jorku i rozpocząłby naukę księgowości – ojciec z ulgą przyjął tę propozycję. Po początkowych niepowodzeniach wrócił na krótko do Nowego Jorku gdzie uczęszczał na wieczorowe kursy księgowości, a za dnia sprzedawał lampy elektronowe. Zrezygnowany ojciec w związku z wielkimi ambicjami syna postanowił poszukać z nim nowego nazwiska scenicznego, ponieważ „Jacob brzmiało zbyt żydowsko” – wybór padł na Lee J. Cobb. Na deskach teatru Cobb zadebiutował 26 lipca 1932 roku w Pasadena Playhouse w Kalifornii. Wystąpił w sztuce Peer Gynt gdzie zagrał ojca Solveiga. Chociaż wtedy jako dwudziestojednolatek jeszcze tego nie wiedział, rola ta stała się wzorcem wykorzystywanym przez znaczną część jego kariery, w czasie której grał postacie o dekady starsze od siebie samego. W teatrze zagrał między innymi Cromwella w sztuce Henryk VIII, Horacego w Hamlecie, sędziego w Volpone, Heroda w Salome, Doktora Coutras’a w Księżycu i miedziaku i Jacoba Engstranda w Upiorach. Podjął się również reżyserowania sztuki Angels and Pitchforks, która nie okazała się sukcesem i o której mało kto słyszał. Ostatnim występem Cobba w Playhouse w lipcu 1934 była główna rola Trampasa w Wirgińczyku. Z pracy w teatrze wyniknęły też inne korzyści; tam dowiedział się o rekrutacji przeprowadzanej przez Universal Studios. Studio szukało aktorów do małych ról do serialu The Vanishing Shadow. Cobb otrzymał rolę kierownika robót drogowych w dwunastoodcinkowej opowieści o synu, który szukał zemsty na mordercy swojego ojca.